MENUMENU
MENUMENU

Τα βασικά κύτταρα στον εγκέφαλο είναι οι νευρώνες. Γύρω απ’ αυτούς υπάρχουν κι άλλα κύτταρα τα νευρογλοιακά, τα οποία με τη σειρά τους ταξινομούνται σε άλλα κύτταρα (αστροκύτταρα κ.α.). Κάθε όγκος που προκύπτει από τα νευρογλοιακά κύτταρα ονομάζεται «γλοίωμα» και καθορίζεται περαιτέρω από το είδος του κυττάρου που προεξάρχει,  δηλαδή ο όγκος που προέρχεται από τα αστροκύτταρα ονομάζεται αστροκύτωμα κ.λ.

Ανάλογα με την επιθετικότητά τους τα γλοιώματα διαχωρίζονται σε όγκους χαμηλού βαθμού κακοήθειας (low- grade), οι οποίοι έχουν χαμηλή επιθετικότητα και σχετικά βραδεία εξέλιξη και σε όγκους υψηλής κακοήθειας (high grade) οι οποίοι παρουσιάζουν υψηλή επιθετικότητα και ταχεία εξέλιξη. Με βάση τα παραπάνω στοιχεία υπάρχει μία διεθνής κατηγοριοποίηση των γλοιωμάτων σε βαθμό πρώτου μέχρι και βαθμό τετάρτου. Τυπικό παράδειγμα του γλοιώματος πρώτου βαθμού αποτελεί το λεγόμενο «πιλοκυτταρικό αστροκύτωμα», το οποίο εφόσον αφαιρεθεί ριζικά σπανίως υποτροπιάζει. Τυπικό παράδειγμα του γλοιώματος τετάρτου βαθμού αποτελεί το «γλοιοβλάστωμα» το οποίο ακόμα και εφόσον αφαιρεθεί ριζικά, κάποτε υποτροπιάζει.

Τα γλοιώματα ανήκουν στους πρωτοπαθείς όγκους εγκεφάλου, άρα δεν δίνουν μεταστάσεις μέσω της κυκλοφορίας του αίματος. Ωστόσο πολύ συχνά μπορεί να δημιουργήσουν μεταστάσεις σε άλλες περιοχές του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος, δηλαδή του εγκεφάλου ή του νωτιαίου μυελού.

Συμπτωματολογία

Τα γλοιώματα χαμηλής κακοηθείας εξελίσσονται βραδέως και αργούν να δώσουν συμπτώματα εκτός εάν προκαλέσουν επιληπτικές κρίσεις. Όταν προκαλέσουν συμπτώματα αυτά εξαρτώνται από την ανατομική περιοχή στην οποία το νεόπλασμα αναπτύσσεται.

Τα πιο συχνά συμπτώματα που μπορεί κανείς να παρατηρήσει, είναι:

  • Επιληπτικές κρίσεις (εστιακές ή γενικευμένες)
  • Πονοκέφαλος
  • Ζάλη
  • Αδυναμία στα άκρα
  • Οπτικές διαταραχές

Τα γλοιώματα υψηλής κακοήθειας (high grade) εξελίσσονται γρήγορα και επειδή καταστρέφουν τους γειτονικούς υγιείς ιστούς του εγκεφάλου προκαλούν συνήθως θορυβώδη συμπτώματα ανάλογα και πάλι με την ανατομική περιοχή στην οποία αναπτύσσονται, π.χ. κινητική αδυναμία ή παράλυση άκρου ή άκρων, δυσκολία στην άρθρωση ή την κατανόηση της ομιλίας, περιορισμό του οπτικού πεδίου κ.λ. Επίσης πολύ πιο συνήθης είναι η εκδήλωση επιληψίας.

Για να καθοριστεί ο βαθμός κακοήθειας δεν είναι αρκετή η μαγνητική τομογραφία, αλλά συνήθως ακολουθεί και η ειδική εξέταση μαγνητική φασματοσκοπία (MR spectroscopy). Ακόμα και μετά από αυτή την εξέταση, μερικές φορές είναι απαραίτητη και η βιοψία του γλοιώματος.

Θεραπεία

Η αντιμετώπιση εκλογής ενός γλοιώματος εγκεφάλου είτε χαμηλής κακοηθείας είτε υψηλής κακοηθείας είναι η πλήρης χειρουργική αφαίρεσή του. Σε περιπτώσεις όπου η πλήρης αφαίρεση δεν είναι εφικτή τότε εναλλακτικά ή συμπληρωματικά εφαρμόζεται η ακτινοθεραπεία.

Τα γλοιώματα χαμηλής κακοηθείας εφόσον αφαιρεθούν ριζικά δεν χρειάζεται να υποβληθούν σε μετεγχειρητική ακτινοθεραπεία. Εάν όμως η αφαίρεση είναι μερική τότε συνιστάται συμπληρωματική ακτινοθεραπεία.

Στα γλοιώματα υψηλής κακοηθείας είτε μετά από ριζική αφαίρεση είτε μετά από μερική αφαίρεση συνιστάται πάντα η συμπλήρωση της θεραπείας με ακτινοβολία και χημειοθεραπεία.

Σε περιπτώσεις υποτροπών, και εφόσον είναι χειρουργικά εφικτή η αφαίρεση της υποτροπής, διενεργείται εκ νέου χειρουργική επέμβαση.